دکتر زارعی ، با شرکت در دوره های مختلف و بروزی همچون جراحی ستون فقرات، آندوسکوپی تومور و … دارای دانش بروزی بوده؛ و از این بابت در جراحی های ایشون میتوان جدیدترین متد ها و تکنیک های جراحی ۲۰۲۴ را مشاهده نمود تا بهترین نتیجه را از انجام انواع جراحی های مغز و اعصاب بدست آورید.
سرطان مثانه یکی از شایع ترین سرطانها است که به آن سرطان ادرار هم میگویند. این بیماری دهمین سرطان شایع را به خود اختصاص داده است که مردان بیشتر گرفتار آن میشوند، اما با پیشرفت علم در پزشکی جای نگرانی نیست زیرا راههای درمان زیادی برای سرطان مثانه نیز ارائه شدهاست. پس اگر میخواهید اطلاعات بیشتر در مورد این بیماری داشته باشید مقاله را تا انتها بخوانید.
تاریخچه سرطان مثانه
این سرطان در سال 1877 آوریل توسط ماکسیمیلیان یک اورولوژیست آلمانی کشف شد و ارتباط بین سرطان مثانه و عوامل سرطانزای محیطی در سال 1895 کشف شده است. همچنین رادیوم برای اولین بار در سال 1903 به عنوان درمان تومور استفاده شد و جالب است بدانید که اولین سیستکتومی به عنوان درمانی برای سرطان ادرار در سال 1877 انجام شد.
سرطان مثانه چیست؟
مراحل پیشرفت سرطان مثانه
اغلب سرطان مثانه از سلولهایی که در داخل مثانه را پوشانده شدهاند، آغاز میشود و این سلولها شروع به رشد خارج از کنترل میکنند و تبدیل به سلولهای سرطانی میشوند که این سلولهای سرطانی به مرور تومور را به وجود خواهند آورد. همچنین سرطان ادرار روی عملکرد طبیعی مثانه اثر میگذارد و امکان دارد در صورت پیشرفته شدن بقیه اندام ها را هم نیز درگیر کند. این سرطان بیشتر در مردان دیده شده و در خانم ها میزان کمتری درگیر این بیماری بودهاند.
نشانههای سرطان مثانه چیست؟
وجود خون در ادرار یکی از نشانه های سرطان ادرار
نشانههای سرطان مثانه میتواند احساس سوزش در هنگام دفع ادرار یا تکرر ادرار و شایعترین آن دیدن خون در ادرار است و حتی احساس کمردرد و درد لگن هم می تواند از نشانههای پیشرفته تر شدن این بیماری در نظر گرفت. پیشنهاد میشود با داشتن این نشانهها به پزشک متخصص اورولوژ مراجعه کنید، زیرا که ممکن است سرطان در خارج از مثانه به غده های لنفاوی مجاور یا سایر نقاط بدن گسترش یابند.
چه کسانی بیشتر درگیر سرطان ادرار میشوند؟
این نوع سرطان در مردان بیشتر از خانمها دیده شده و حتی رنگ پوست سفید هم بیشتر از رنگ پوست تیره درگیر سرطان مثانه میشود.
کسانی که مصرف دخانیات دارند؛ زیرا که مواد شیمیایی مضر وارد ادرار شده و امکان آسیب به پوشش مثانه را نیز دارد.
سن بالای 55 سال امکان مبتلا شدن به این سرطان را بالا میبرد.
کسانی که داروی ضد سرطان مصرف کردهاند و یا تحت پرتو درمانی بودهاند.
سرطان مثانه میتواند ارثی یا خانوادگی هم باشد.
در ایران بیشتر رانندگان اتوبوس و کامیونهای سنگین درگیر سرطان مثانه میشوند.
سرطان مثانه چطور تشخیص داده میشود؟
سونوگرافی یکی از روش های تشخیص سرطان ادرار
برای تشخیص باید به پزشک متخصص مجاری ادراری و تناسلی مراجعه کنید. ناگفته نماند که تشخیص و درمان این بیماری، یکی از سرطانهای پرهزینه است به عنوان مثال سیستوسکوپی که در حال حاضر بهترین راه برای تشخیص سرطان مثانه است اما یک روش تهاجمی و بسیار گران قیمت است.راههای تشخیص سرطان مثانه عبارتند از:
آزمایش ادرار
سیستوسکوپی
سونوگرافی
سیستوگرافی
اندوسکوپی
عمل جراحی
راههای جلوگیری از سرطان مثانه چیست؟
مصرف دخانیات را برای خود ممنوع کنید یا اگر دخانیات مصرف میکنید به دنبال راه یا طرحی باشید که هرچه سریعتر آن را ترک کنید. اگر با مواد شیمیایی سر و کار دارید بهتر است تمام دستورالعمل ایمنی خود را دنبال کنید.از خوردن میوه و سبزیجات به هیچ عنوان صرف نظر نکنید زیرا که ابتلا سرطان را کاهش میدهد. نوشیدن مایعات فراوان را فراموش نکنید اما از نوشیدن الکل و کافئین خودداری کنید. استفاده از منابع پروتئین کافی پروتئین کافی به سیستم ایمنی شما کمک میکند. از غذاهای تند و چرب و شیرین خودداری کنید.
آمار جهانی سرطان مثانه
همانطور که گفته شد سرطان ادرار از شایعترین سرطانها است که دهمین سرطان شایع را به خود اختصاص داده است و همچنین طبق نوشتههای بالا سرطان ادرار در مردان رواج بیشتری دارد، یعنی ششمین سرطان رایج در مردان و یازدهمین سرطان رایج در خانمها است.از ساله 2020 تا 2023 میزان مرگ و میر سرطان مثانه 2 درصد کاهش یافته و این اتفاق بسیار امیدوار کنندهای است. نسبت به بقیه کشورها اروپا و امریکا بیشتر دچار این سرطان شدهاند و در ایران بیش از 30000 مرگ سالانه ثبت شده است.
اطلاعاتی در مورد درمان سرطان مثانه
برای درمان سرطان مثانه راههای زیادی وجود دارد، اما بسته به مرحله، درمان مناسب پیشنهاد میشود. جالب است بدانید که مرحله سرطانی را بعضی از پزشکان با اعداد رومی 0 تا IV نشان میدهند که 0 را به معنای توده سرطانی رشد نکرده است و در لایه داخلی مثانه (دیواره داخلی عضلانی ) است و IV به معنای آن است که توده سرطانی رشد کرده و به غدد لنفاوی و سایر نقاط بدن رسیده است.یکی از راههای درمان، شیمی درمانی است که این روش برای زمانی است که توده سرطانی رشد نکرده یا همان عدد رومی 0 است. اماگاهی اوقات درمان باعث حادتر شدن سرطان میشود که در این صورت پزشک متخصص مجاری ادراری به بیمار توصیه میکند که بعد از درمان چندین آزمایش بدهند که این آزمایش، بسته به شرایط سرطان فرد است.پرتودرمانی روش دیگر است که برای از بین بردن سلولهای سرطانی است که در همان مراحل اولیه این درمان را انجام میهند.ایمونوتراپی روش دیگر است این روش برای زمانی است که سرطان به مرحله پیشرفته یا حاد رسیده است و درمانهای بالا کمکی به بیمار نکرده است. این درمان سیستمهای ایمنی بدن را تحریک میکند.راه دیگر برداشتن تومور توسط متخصص جراح کلیه از طریق مجرای ادراری که بدون هیچ بریدگی و جراحی است از لیزرهای پرانرژی استفاده میشود که برای سوزاندن توده سرطانی است.راه دیگر درمان دارویی است که باعث مرگ سلول سرطانی میشوند و ازمایشهایی را به بیمار میدهند که موثر بوده یا روش دیگری را باید امتحان کنند به این ازمایشها چکاپ و یا تستهای پیگیری میگویند.
سخنی برای اطرافیان بیمار
سرطان یک تجربه طاقت فرسا و احساسی هم برای خود فرد هم برای اطرافیان بیمار است.
سعی کنید زمانی را برای پذیرش احساسات خود کنید.
کسانی که دچار سرطان شدهاند را حمایت کنید و در کنار آنها باشید.
همدلی را با خود تمرین کنید و تصور کنید که فرد بیمار چه احساسی میتواند داشته باشد.
به جای اظهارنظر و یا توصیه در مورد هر گونه از مسائل به بیمار، احساس خوب به آنها بدهید.
سعی کنید مثل همیشه با آنها رفتار کنید در مورد مسائل مختلف، به غیر از مسائل سرطان با آنها صحبت کنید.
افراد تحت درمان گاهی هم نیاز به صحبت از خستگی و سختی درمان را دارند انها را همراهی کنید و بگذارید احساسات خودشان را به اشتراک بگذارند.
سعی کنید به جای صحبت کردن بیشتر گوش کنید.
اگر میل به صحبت کردن ندارند میتوانید در کنار انها باشید؛ حضور شما نشاندهی حمایت شما است.
از گفتن میدانم چه احساسی داری و یا مطمئنم حالت خوب میشه پرهیز کنید.
سرطان مثانه نرخ عود بالایی را نیز دارد شناسایی و در اسرع وقت بودن بسیار مهم است.
از خودتان هم مراقبت کنید زیرا که هر چه مراقب خود باشید بهتر میتوانید از بیمار مراقبت کنید.
سخن اخر
همان طور که گفتیم سرطان مثانه بسیار شایع است و در مردان هم بیشتر است اما علم و دانش پزشکی مانند سایر علمهای دیگر پیشرفت زیادی داشته و همین موضوع باعث شده تا درمانهای بیشتری برای سرطان ادرار ارائه شده بسیاری از انسانهای درگیر این بیماری را نجات دادهاند. ولی مهمتر از هر موضوعی پیشگیری آن است که در این مقاله برخی پیشگیری ها نوشته شده است. مراقب سلامتی خود و اطرافیان خود نیز باشید.منابع
امروزه در جوامع مختلف انواع مختلفی سرطانها وجود دارد که یکی از شایعترین سرطانها در ایالات متحده سرطان کلیه است.این نوع از سرطان در تمامی سنین از کودکی تا بزرگسالی دیده میشود، اما بر اساس آزمایشات و نتایج ها خانم ها دو برابر بیشتر از آقایان در معرض این نوع سرطان هستند. همچنین با افزایش سن خطر ابتلا به این نوع سرطان بیشتر میشود و البته این نکته حائز اهمیت است که هر اندازه این سرطان زودتر تشخیص داده شود، امکان درمان آن بیشتر است.
حقایقی در مورد سرطان کلیه
هرساله 76000 نفر دچار سرطان کلیه می شوند. سرطان کلیه جزو 10 سرطان شایع قرار گرفته است و از سنین بسیار پایین تا سنین بالا دچار این نوع از سرطان می شوند اما نکته مهم این ماجرا درصد شیوع در سنین مختلف است به طور مثال در سنین 75 سال به بالا این سرطان شایع تر است و در سنین پایین کم ترین شیوع خود را دارد اما با این حال سالانه 500 تا 600 کودک دچار این بیماری می شوند.
سرطان کلیه چیست؟
هنگامی که در کلیه سلول های به صورت بی رویه شروع به رشد کنند در ابتدا در کلیه شروع به انتشار می کنند. سپس در ادامه فعالیت خود توده هایی را در کلیه ایجاد می کنند. در نتیجه تومورهای سرطانی به صورت بدخیم یا خوش خیم به وجود می آورند.
دلایل ایجاد سرطان کلیه
دیالیز شدن کلیه ها
دانشمندان با تلاشهای فراوان تا به کنون موفق به فهمیدن اینکه صرفاً چه دلیلی باعث ایجاد سرطان کلیه میشود، نشدهاند. اما میتوان عواملی را نام برد که خطر ابتلا به انواع سرطان کلیه را افزایش میدهد.
استعمال دخانیات: به خصوص در سرطان کلیه استعمال دخانیات به خصوص سیگار خطر ابتلا به انواع سرطانها را افزایش میدهد. البته این نکته حائز اهمیت است که سالهای مصرف سیگار و دخانیات تاثیر بسزایی در افزایش احتمال ابتلا هستند.
رژیمهای نامناسب غذایی و چاقی مفرط داشتن: هر چقدر وزن افراد بالاتر باشد و دچار چاقی مفرط باشند، فضای بهتری برای شروع سرطان کلیه ایجاد میشود.
فشار خون بالا
دیالیز شدن کلیهها: دیالیز شدن به فرایندی گفته میشود که در آن کلیههای بیمار به درستی نمیتواند فعالیت کنند و با دستگاه خون بیمار تسویه میشود. پس در این حالت که کلیهها دچار نقص هستند در نتیجه ریسک ابتلا بالاتر میرود. همچنین عفونت مثانه نیز می تواند یکی از دلایل ابتلا به سرطان کلیه نیز باشد.
استعمال مواد شیمیایی کلر دار
وراثت: یکی از عوامل تاثیرگذار برای ابتلا به انواع سرطان وراثت است در سرطان کلیه نیز این امر صدق میکند و وراثت میتواند یکی از دلایل مبتلا شدن فرد باشد.
علائم سرطان کلیه
سرطان کلیه مانند بیشتر سرطانها در مراحل اولیه هیچ علائمی ندارد و اگر علائمی هم وجود داشته باشد. میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
مشاهده مدام خون در ادرار
درد در ناحیه پهلو و باسن به صورت مداوم
دردهای کمر که به دلیل جراحت ایجاد نشدهاند مداوم ادامه دارند
از دست دادن اشتها
کاهش وزن چشمگیر
تبهای غیرعفونی که به صورت پشت سر هم تکرار میشوند
کم خونی کاهش چشمگیر گلبولهای قرمز
تشخیص سرطان کلیه
به صورت کلی میتوان گفت تشخیص سرطان کلیه معمولاً به صورت اتفاقی صورت میگیرد. زمانی که بیمار یا مراجعه کننده برای دلایل دیگری مانند مراقبتهای پزشکی یا دلایل مختلفی به بیمارستان و متخصص کلیه مراجعه میکنند در صورت اینکه پزشک متوجه شود یا شک کند که امکان دارد در کلیه بیمار مشکلی وجود داشته باشد. دستور آزمایشاتی مثل:تجزیه و تحلیل ادرار بررسی میشود که آیا در ادرار شما حتی مقدار اندکی که با چشم غیر مسلح دیده نمیشود خون وجود دارد یا خیر.آزمایش خون متخصص نفرولوژی تعداد سلولهای خونی شما را در حجم خون شما اندازه گیری میکند. همچنین الکترولیت های خون را اندازه میکند و اگر از حالت نرمال خارج شده باشند و شما دچار کم خونی شده باشید امکان ابتلا به سرطان کلیه وجود دارد.سی تی اسکن با اشعه ایکس موجود در دستگاه تصویرهایی از بدن یا از بخشی از بدن را با توجه به کنتراست رنگ نشان میدهد که بیمارانی که دارای مشکلات کلیوی و سرطان کلیه هستند، این کنتراست رنگ را ندارند.MRI این دستگاه با آهنرباهای قوی که درون خودش قرار دارد. امواج کامپیوتری و الکترونیکی از درون بدن بیمار به صورت تصاویر در اختیار پزشک تصویربرداری و متخصص رادیولوژی قرار میدهد.اولتراسوند در این نوع آزمایش امواج صوتی با فرکانسهای بسیار بالا به بدن وارد میشوند و تصاویری را از بافتهای بدن در اختیار قرار میدهند. این آزمایش برای دریافت تصاویری از بافتهایی که چگالی آنها با بافتهای سالم بدن متفاوت است. بسیار کاربردی میباشد.بیوپسی توده کلیه همان نمونه برداری از توده کلیه است که در این از آزمایش سوزن کوچکی وارد توده میشود و بخشی از آن را خارج میکند و به آسیب شناس امکان بررسی دقیقتر توده را میدهد.
انواع سرطان کلیه
سرطان کلیه انواع مختلفی دارد که معمولترین آنها ۴ نوع هستند.
نوع اول (کارسینوم سلول کلیه RCC)
از انواع سرطان کلیه شایعترین آنها در بزرگسالان، نوع اول است که بر اساس آمارهای منتشر شده ۸۵ درصد از سرطانهای کلیه از نوع کارسینوم سلول کلیه است در این نوع معمولاً یک کلیه درگیر میشود اما گاه دو کلیه نیز درگیر میشود که با پوشاندن لولههای کلیه شروع میشود.
سرطان سلول انتقالی
سرطان سلول انتقالی که در حدود ۶ تا ۷ درصد انهای کلیه را در بر میگیرد. معمولاً در ناحیهای که لگن کلیه نامیده میشود به وجود میآید و البته این امکان وجود دارد که گاه مثانه یا حالب دچار سرطان سلولی انتقالی شوند.
سارکوم کلیه
یک درصد سرطان به سارکوم کلیه اختصاص مییابد که در بافتهای همبند کار خود را آغاز میکند. در صورتی که درمان نشود به استخوانها و سایر اندامها سرایت میکند.
تومور ویلمز
تومور ویلمز در کودکان از شایع ترین سرطانهای کلیه است که ۵ درصد را به خود اختصاص داده است.
درجه بندی سرطان کلیه
پزشکان و متخصصان برای بهتر متوجه شدن و کمک به بیماران برای تومورها درجهبندیهایی را تعریف کردند که از ۱ تا ۴ است. بر اساس اندازه آنها و خوش خیم یا بدخیم بودن آنها درجهها آنها نیز متفاوت است. یک کوچکترین نوع تومور است و معمولاً به صورت خوش خیم هستند.نوع ۴ بزرگترین اندازه تومور است که بیشتر کلیه را در بر گرفته است و معمولاً به صورت بدخیم است.مرحله ۱: در این مرحله تومور کمتر از ۷ سانتیمتر باشد و فقط در کلیه قرار دارد و به بافتهای دیگر سرایت نکرده است.مرحله دوم: در این مرحله اندازه تومور به ۷ سانتیمتر یا بیشتر میرسد اما نکته مهم آن این است که در این مرحله تومور هنوز داخل کلیه است و به نقاط دیگر سرایت نکرده است.مرحله سوم: در گرید 3، اندازه تومور بسیار بزرگتر از مرحله دوم است و تمام کلیه و اطراف کلیه را در بر گرفته است ولی هنوز به سایر اندامها سرایت نکرده است.مرحله چهارم: در گرید 4، علاوه بر اینکه تومور تمام کلیه را در بر گرفته و غده فوق لنفاوی که در بالای کلیه قرار دارد؛ آن را نیز در برگرفته است به سایر اندامهای بیماری سرایت کرده است که حادترین مرحله سرطان کلیه نامیده میشود.
درمان های معمول سرطان کلیه
برای درمان این بیماری، پزشکان نفرولوژی با توجه به شرایط بیمار، اندازه توده (خوش خیم یا بدخیم بودن آن) درمان های مختلفی را استفاده میکنند. در بعضی از موارد حتی نیاز به جراحی نیست ولی برای برخی از بیماران پزشک متخصص کلیه و مجاری ادراری دستور نمونه برداری میدهد تا اطلاعات دقیق تری به دست بیاورد. سپس بر اساس اطلاعات به دست آمده یکی از چهار روش درمان زیر را برای بیمار انتخاب کرده و طول درمان را طی میکند. این روشها عبارتند از:
نظارت فعال
فرسایش
نفرکتومی جزئی
نفرکتومی رادیکال
پرتو درمانی
درمان دارویی هدفمند
شیمی درمانی
ایمونوتراپی
نظارت فعال
زمانی که اندازه توده کمتر از ۳ سانتیمتر باشد. دکتر نفرولوژی با توجه به اندازه توده و وضعیت بیمار در بعضی از موارد نظارت فعال را انتخاب میکند که در این نوع درمان، بیمار در زمانهای مختلف برای آزمایشات و تصویربرداری مراجعه میکند. این مراجعات میتواند سه ماهه، شش ماهه و یک ساله باشد. بستگی به شرایط بیماری و شرایط توده دارد.قصد پزشک از انجام این ازمایشات و تصویرباریها جلوگیری از پیشرفت سرطان کلیه و اثرات جانبی درمانهای دیگر است
فرسایش
زمانی که تومورِ بیمار بسیار کوچک باشد، پزشک متخصص کلیه با توجه به اطلاعات بیمار، سن و وضعیت سلامتی آن در بعضی موارد فرسایش را انتخاب میکند که با ابلیش سرمای یا گرما توده را از بین می برد.
کرایو ابلیشن
در این روش پزشک متخصص کلیه از طریق سوزنی که وارد پوست میکنند و وارد کلیه میکنند. گاز سردی را به تومور میزند که باعث منجمد شدن تومور می شود.
فرسایش با فرکانسهای رادیویی
در این روش نیز همانند روش بالا سوزن وارد کلیه میشود و با فرکانسهای بالایی که به توده وارد میکند. جریان الکتریکی را وارد سلول های سرطانی توده میکند و آنها را از بین میبرد.
نفرکتومی جزئی
به صورت کلی میتوان عنوان کرد نفرکتومی یعنی برداشتن کلیه در نفرکتومی جزئی پزشک متخصص کلیه و مجاری ادراری در صورتی که توده کل کلیه را در بر نگرفته باشد و امکان بازگشتش کم باشد؛ بخشی از کلیه را خارج میکند.
نفرکتومی رادیکال
در این نوع درمان پزشک متخصص کلیه با توجه به سرطانی بودن توده و در برگرفتن کل کلیه برای از بین بردن کامل مشکل، کلیه را برمیدارد و این در بیمارانی ممکن است که بیمار دارای یک کلیه دیگر باشند و بتوانند به زندگی خود ادامه بدهند. اما این نوع درمان امکان بازگشت سرطان کلیه را تا حد بسیار زیادی کاهش میدهد.
پرتودرمانی در سرطان کلیه
زمانی که بیمار به هر دلیلی دارای یک کلیه است و امکان خارج کردن توده یا کلیه وجود ندارد. متخصص کلیه با استفاده از پرتو درمانی به کاهش علائم سرطان همچون درد میپردازد.
دارو درمانی هدفمند
در این روش پزشک با استفاده از داروهای خاصی به ویژگیهایی که کمک میکند، که سرطان گسترش یابد، اختلال وارد میکند به طور مثال میتوان از جلوگیری ایجاد رگهای خونی که پروتئین مورد نیاز تودههای سرطانی را به آنها میرساند نام ببرید .همچنین گاه برای دوباره درگیر نشدن بیمار درمان دارویی هدفمند به اجرا در میآید.
شیمی درمانی تومور های کلیه
به صورت کلی شیمی درمانی از جمله درمانهایی نیست که به بیمارانی که با سرطان کلیه درگیر هستند پیشنهاد میشود اما در مواردی پس از درمانهای مختلف مثل درمان دارویی هدفمند، ایمونوتراپی از شیمی درمانی به صورت دهانی یا وریدی استفاده میگردد و تا حد قابل قبولی موثر واقع میشود.
ایمونوتراپی
در ایمونوتراپی با استفاده از داروهای خاصی به بدن بیمار کمک میکنند که سیستم ایمنی خود را تقویت کند و خود با سلولهای سرطانی و تومور مبارزه کند. این روش تا حد زیادی موثر است و گاه دیده میشود که جراحان کلیه همزمان با جراحی از ایمونوتراپی استفاده میکنند.
مراقبت های بعد از درمان
زمانی که درمان به صورت کامل انجام شد. بیمار باید برای چکاپ های مداوم با دکتر نفرولوژیست در ارتباط باشد. همچنین بیمار باید سعی کند شیوه زندگی سالم را در پیش بگیرد. وزن خود را در حد توصیه شده نگه دارد. از تغذیه سالم استفاده کند. مصرف الکل و دخانیات را قطع کند و ورزش را در برنامه خود قرار دهد تا به سلامت بدن خود کمک کند .
آیا سرطان کلیه قابل پیشگیری است؟
امروزه مردم متوجه شدند که پیشگیری بهتر از درمان است چون علاوه بر هزینه کمتر، درد و ریسک کمتری نیز دارد به صورت قطعی روشی برای جلوگیری از سرطان کلیه وجود ندارد به همین دلیل سنین مختلف در معرض این نوع سرطان قرار دارند.هرچند این نکته قابل ذکر است که آمارها نشان میدهند، کودکان نسبت به بزرگسالان، کمتر در معرض سرطان کلیه قرار دارند ولی با این حال سالانه چیزی در حدود 500 تا 600 کودک دچار این نوع سرطان می شوند. اما نکته قابل توجه این است که میتوان با اقداماتی نظیر تغذیه مناسب جلوگیری از فشار خون و ….. خطر ابتلا به سرطان کلیه را کاهش داد.
نتیجه گیری
امروزه یکی از مهم ترین و گاه اجباریترین انواع بیمه، بیمههای درمانی است. زیرا زمانی که فرد دچار بیماریهای سخت مثل سرطان میشود. علاوه بر درد و غم و نگرانی هایی که برای خود فرد و اطرافیانش دارد. هزینههای سرسام آوری نیز دارد. سرطان کلیه نیز یکی از انواع بیماریهای سخت و پرهزینه است.هر ساله تعداد افراد زیادی به سرطان کلیه مبتلا میشوند اما نکته قابل توجه این است که اگر در مراحل اولیه بیمار، متوجه سرطان شود به راحتی با دارو حتی بدون نیاز به جراحی های سخت درمان میشود. اما در صورتی که تشخیص سرطان عقب بیفتد و به مرحله ۳ و ۴ برسد. علاوه بر اینکه بیمار کلیه خود را از دست میدهد و ریسک درمان بالا میرود در بعضی از موارد این سرطان به بخشهای دیگر نیز سرایت میکند. پس مهمترین کاری که میتوان انجام داد، پیشگیرییهای قابل انجام برای جلوگیری از سرطان کلیه و سرطانهای دیگر است. مانند چکاپهای سالانه و شش ماهه که اطلاعات دقیق و کاملی از بدن مان در اختیار ما قرار میدهد.همچین ایجاد عادت های سالم و مفید میتواند بسیار کمک کننده باشد. منابع:
سرطان غدد فوق کلیوی یا همان سرطان آدرنال یکی از نادرترین سرطان ها به شمار می رود. این سرطان در هر دو غدد فوق کلیوی یا فقط در یکی از آن ها به وجود می آید. غدد فوق کلیوی (آدرنال) دو غده کوچک مثلثی شکل هستند که در بالای کلیه ها قرار دارند و هورمون هایی که توسط این غده ها تولید می شود به تنظیم موارد زیر کمک می کند:
غدد آدرنال متابولیسم
سیستم ایمنی بدن
فشار خون
استرس
در سایت دکتر با من تلاش بر این است که اطلاعاتی درباره بیماری ها و راه های درمان آن در اختیار شما عزیزان قرار دهیم. تا انتهای این مقاله با ما باشید تا به بررسی این بیماری و علائم و درمان آن بپردازیم.
تاریخچه و چیستی تومور غدد فوق کلیوی
در این مقاله هدف توضیح شفافی از این بیماری نادر است. مطالعات بالینی آسیب شناسی روی یک جامعه آماری افراد مبتلا نشان داده است که تنها 0.04 درصد از بیماران به این بیماری دچار شده اند و تنها 0.2 درصد از بین موارد کالبد شکافی به سرطان آدرنال مبتلا بوده اند.در تحقیقات مشخص شده است از کودک 3 ساله تا بزرگسال 74 ساله به این سرطان دچار شده اند اما غالبا میانگین سنی مبتلایان به سرطان آدرنال 53 سال بوده است. زنان نسبت به مردان با تخمین 1.5 برابر به تومور غدد فوق کلیوی دچار شده اند.
غدد فوق کلیوی از چه بخش هایی تشکیل شده است و چه هورمون هایی تولید می کند؟
بخش های تشکیل دهنده غدد فوق کلیوی
قشر و مدولا دو بخش تشکیل دهند غدد فوق کلیوی هستند. اگر تولید هورمون توسط این غدد کمتر شود، موجب نارسایی آدرنال (بیماری آدیسون) می شود. گره هایی که گاهی اوقات توسط غدد آدرنال ممکن است ایجاد شود می توانند خوش خیم یا بدخیم باشند، که اگر بیش از حد هورمون های خاصی را تولید کنند منجر به مشکلاتی می شود که سلامتی را مورد تهدید قرار می دهد.تومور ها اکثرا در قسمت بیرونی یا همان قشر ایجاد می شوند. قشر، هورمون های خاص ضروری برای بدن می سازد که غالبا ساختار شیمیایی مشابهی داشته اند و استروئید نامید می شوند:
هورمون کورتیزول در کنترل استرس با ایجاد تغییراتی در متابولیسم بدن نقش چشمگیری را ایفا می کند.
هورمون آلدوسترون باعث تنظیم فشار خون از طریق کمک به کلیه ها برای تنظیم میزان نمک موجود در خون می شود.
هورمون آندروژن های آدرنال طی فرآیندی به هورمون های جنسی استروژن و تستوسترون تبدیل می شوند. البته این مقدار نسبت به تولید هورمون تولیده شده توسط بیضه ها در مردان و هورمون استروژن زنانه توسط تخمدان ها بسیار ناچیز به شمار می رود.
بصل النخاع که در واقع گسترش سیستم عصبی را شامل می شود همان بخش داخلی غدد فوق کلیوی یعنی مدولا است.
هورمون آدرنالین که نام علمی آن هورمون های سیستم عصبی به نام نوراپی نفرین و اپی نفرین است را تولید می کند. فئوکروموسیتوم ها که غالبا خوش خیم بوده اند و نوروبلاستوماها از جمله تومورها و سرطان هایی هستند که در بصل الکلیوی آدرنال شروع به رشد می کنند.
سرطان غدد فوق کلیوی چگونه پدیدار می شود؟
با توجه به شناختی که از تعریف سرطان وجود دارد هر عاملی که باعث تغییر یا جهش در DNA سلول غدد فوق کلیوی شود باعث سرطان می شود. سلول ها وظایف خود را از طریق دستورالعملی که DNA به آن ها میدهد، انجام می دهند. جهش باعث تکثیر غیر قابل کنترل سلول ها می شود و پس از مدتی همه سلول های سالم می میرند و توده ای از سلول های غیر طبیعی تجمع می کنند و حتی امکان دارد جدا شوند به سایر اعضای بدن سرایت کنند.توده هایی که در غدد فوق کلیوی شروع به رشد می کنند، اکثرا خوش خیم و غیر سرطانی هستند مانند آدنوم یا فئوکروموسیتوم که در غدد فوق کلیوی ایجاد می شوند.
علائم و نشانه های ابتلا به سرطان آدرنال
احساس کمر درد از علائم سرطان آدرنال
بعضی از علائم می تواند نشان دهنده ابتلای فرد به سرطان آدرنال باشد که اگر به دکتر متخصص کلیه مراجعه کند شک او را برطرف می کنند. برخی از علائم آن عبارتند از:
افزایش وزن بدون الگو
احساس ضعف عضلانی
علائم کشش صورتی یا بنفش روی پوست
تغییرات هورمونی در زنان که باعث موهای زائد صورت، ریزش مو در سر و پریودهای نامنظم می شود
تغییرات هورمونی در مردان که باعث بزرگ شدن بافت سینه و کوچک شدن بیضه ها می شود
احساس حالت تهوع
استفراغ
نفخ شکم
احساس کمر درد
تب
کاهش اشتها
کاهش وزن بدون تلاش
انواع تومور غده فوق کلیوی
این بیماری نادر به چند شکل متفاوت خود را نشان می دهد. در این قسمت به بررسی و معرفی شایع ترین تومورهای آدرنال می پردازیم.
آدنوم اتفاقی غده آدرنال که از آن تحت عنوان انسداد آلوما نیز یاد می شود. غالبا این بیماری در هنگام مراجعه بیمار برای یک بیماری غیر مرتبط، در زمان تصویربرداری از شکم دیده می شود. به همین علت نام آن آدنوم اتفاقی است چرا که به طور غیر منتظره خود را نشان می دهد.
آلدوسترونوما که به علت تولید مازاد هورمون آلدوسترون به وجود می آید. به آن هیپرآلدوسترونیسم نیز می گویند چرا که یکی از علل سندروم کان است. خوشبختانه آلدوسترونوما خوش خیم است.
تومور های قشر آدرنال به علت تولید مازاد هورمون کورتیزول تومور های قشر آدرنال به وجود می آیند. هورمون کورتیزول بر متابولیسم و کنترل استرس تاثیر می گذارد و شرایط جدید باعث سندروم کوشینگ می شود.
فئوکروموسیتوم ها و پاراگانگلیوماها
فئوکروموسیتوم ها از تولید مازاد کاتکول آمین یا همان اپی نفرین و نوراپی نفرین به وجود می آیند. کارسینوم در قشر آدرنال به وجود می آید و متاسفانه جز تومور های بدخیم به حساب می آید که به نام کارسینوم قشر آدرنال یاد می شود.
غالبا چه افرادی به این بیماری دچار می شوند؟
اکثرا سرطان قشر آدرنال بیشتر پیش می آید و هر گروه سنی ممکن است به آن دچار شوند اما غالبا کودکان کمتر از 5 سال و افراد بالای 40 و 50 سال به آن مبتلا می شوند. آمار ابتلای خانم ها به این سرطان 1.5 برابر مردان است.
چه اقداماتی برای شناسایی و تشخیص سرطان آدرنال باید انجام شود؟
فرد مشکوک به سرطان آدرنال باید به دکتر متخصص کلیه یا متخصص نفرولوژیست مراجعه کند. اقدامات و آزمایشات اولیه را جهت چکاب انجام دهد. به چند مورد از راه های تشخیص در زیر اشاره کرده ایم:
خون و ادرار فرد مشکوک را آزمایش می کنند. در این آزمایش با توجه به تغییر غیر عادی مقدار هورمون هایی مانند کورتیزول، آلدوسترون و آندروژن ها به وجود بیماری شک می کنند و سایر اقدامات لازم برای دستیابی به نتیجه واضح تری صورت می گیرد.
انجام تست های تصویربرداری و اسکن های سی تی و ام آر آی یا توموگرافی گسیل پوزیترون باعث بهتر مشخص شدن وضعیت بیمار می شود و به پزشک رادیولوژی برای گرفتن تصمیم بهتر کمک می کند.
جراحی غدد فوق کلیوی از طریق تجزیه و تحلیل غدد در آزمایشگاه: چنانچه دکتر کلیه با توجه به علائم به سرطان آدرنال مشکوک شود احتمالا جراحی و برداشتن قسمت آسیب دیده را توصیه می کند. پاتولوژیست که در واقع همان دکتری است که بافت های بدن را آنالیز می کند. این فرآیند مشخص می کند که آیا فرد مبتلا به سرطان شده است یا خیر. اگر جواب مثبت بود نوع آن را نیز با توجه به اینکه چه نوع سلولی درگیر است مشخص می کنند.
راه های درمان سرطان غدد فوق کلیوی
غالبا جراحی یکی از پرکاربرد ترین راه ها برای حذف سرطان است. راه های دیگری هم برای مقابله با این بیماری و جلوگیری از عود کردن آن وجود دارد. بنا به شرایطی که بیمار و وضعیت پیشرفت سرطان دکتر متخصص کلیه و مجاری ادراری برای درمان یکی از راه های زیر را توصیه و عملی می کند:
جراحی تومور آدرنال: در جراحی سرطان غدد فوق کلیوی هدف پزشکان از بین بردن تمام غده آدرنال آسیب دیده است. چنانچه پزشکان مشاهده کنند که سرطان به سایر اعضای بدن مانند کبد یا کلیه سرایت کرده است، احتمالا قسمت های آسیب دیده یا تمام آن اندام ها تخلیه می کنند.
جلوگیری از عود کردن با مصرف دارو: یکی از بهترین داروهایی که از گذشته برای درمان سرطان و یا کاهش خطر عود بیماری به افراد پس از عمل تومور داده شده است میتوتان است.
پرتو درمانی: استفاده از پرتو های پرقدرت اشعه ایکس یا پروتون برای نابودی سلول های سرطانی کاربرد دارد. گاهی بعد از جراحی توسط جراح کلیه چنانچه دکتر تشخیص دهد هنوز سلول های سرطانی باقی مانده است از رادیوتراپی بهره می برند. رادیوتراپی به کاهش درد و جلوگیری از سرایت سلول های سرطانی به سایر اعضای بدن نیز کمک می کند.
شیمی درمانی: در شیمی درمانی برای حذف سلول های سرطانی از داروهایی که با مواد شیمیایی ساخته شده است، بهره می برند. آن دسته از سرطان های آدرنال که امکان جراحی ندارند را می توان از طریق شیمی درمانی سرعت رشد تومور را گرفت.
سخن آخر
خوشبختانه تشخیص زود هنگام این بیماری باعث می شود شانس درمان بالا برود، اما اگر این سرطان به سایر نواحی بدن گسترش پیدا کند، شانس احتمال درمان آن کمتر می شود و در این شرایط درمان وسیله ای برای کاهش سرعت پیشرفت بیماری و عود کردن آن است.منابع: